ÇAĞIMIZIN SESSİZ SALGINI: OBEZİTE

Op. Dr. Mehmet Cemil Kuba, Batman Olay Gazetesinden Kıvanç Apaydın’ın Farklı Fikirler Programına konuk oldu. Kuba obezite ile ilgili önemli bilgiler verdi

    Obezite nedir?   Obezite, yalnızca fazla kilo almak değildir. Vücutta sağlığı bozacak düzeyde yağ dokusunun artmasıyla karakterize, kronik ve tedavi edilmesi gereken bir hastalıktır. Günümüzde diyabet, hipertansiyon, kalp-damar hastalıkları, uyku apnesi, eklem rahatsızlıkları ve bazı kanser türleriyle yakından ilişkilidir. Bu nedenle obeziteyi estetik bir sorun olarak değil, ciddi bir sağlık problemi olarak değerlendirmek gerekir.   Obezite neden ülkemizde bu kadar yaygınlaştı?   Bunun tek bir nedeni yok. Son yıllarda yaşam tarzımız önemli ölçüde değişti. Hazır ve yüksek kalorili gıdaların tüketiminin artması, porsiyonların büyümesi, masa başı çalışma düzeni, fiziksel aktivitenin azalması, teknolojinin hayatımızı kolaylaştırırken hareketimizi kısıtlaması, düzensiz uyku ve yoğun stres obezitenin yaygınlaşmasına neden oluyor. Genetik yatkınlık da önemli bir faktör olsa da, genetik tek başına obeziteyi açıklamaz. Çevresel faktörler ve yaşam alışkanlıkları en az genetik kadar etkilidir.   Obeziteden korunmak için neler yapılmalı?   Korunma, tedaviden çok daha değerlidir. Dengeli ve doğal beslenmek, şekerli ve ultra işlenmiş gıdaları sınırlandırmak, düzenli fiziksel aktivite yapmak, yeterli uyku uyumak ve stresten mümkün olduğunca uzak durmak büyük önem taşır. Haftada en az 150 dakika orta şiddette egzersiz yapmak, günlük yaşamda hareketi artırmak ve düzenli sağlık kontrollerini ihmal etmemek obeziteyle mücadelede etkili adımlardır.   Obezitenin tedavisi nasıl planlanır?   Obezite tedavisi kişiye özeldir. Her hastaya aynı yöntem uygulanmaz. Tedavinin temelini yaşam tarzı değişikliği oluşturur. Sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz ve davranış değişikliği her aşamada tedavinin vazgeçilmez parçalarıdır. Gerektiğinde ilaç tedavisi veya cerrahi yöntemler de bu sürece eklenebilir.   Son dönemde obezite ilaçları ve zayıflama iğneleri çok konuşuluyor. Bunlar kimler için uygundur?   Son yıllarda geliştirilen bazı ilaçlar ve haftalık uygulanan enjeksiyon tedavileri, uygun hastalarda kilo kaybına önemli katkı sağlayabiliyor. Ancak bu ilaçlar herkes için uygun değildir ve mutlaka hekim kontrolünde kullanılmalıdır. Rastgele veya sosyal medya tavsiyesiyle kullanılan ilaçlar ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir. Ayrıca ilaç tedavisi bırakıldığında, yaşam tarzı değişikliği yapılmamışsa verilen kiloların geri alınma riski yüksektir.   Obezite cerrahisi hangi hastalar için uygundur?   Obezite cerrahisi, belirli kriterleri karşılayan hastalarda en etkili tedavi yöntemlerinden biridir. Genellikle vücut kitle indeksi 40 kg/m² ve üzerinde olan veya vücut kitle indeksi 35 kg/m²’nin üzerinde olup diyabet, hipertansiyon ya da uyku apnesi gibi ek hastalıkları bulunan kişiler cerrahi açısından değerlendirilir. Karar yalnızca kiloya göre değil; hastanın genel sağlık durumu, yaşam alışkanlıkları ve multidisipliner değerlendirme sonucunda verilir.   Cerrahi sonrası hastaları nasıl bir süreç bekliyor?   Ameliyat bir son değil, yeni bir başlangıçtır. Başarının kalıcı olması için hastaların beslenme kurallarına uyması, düzenli egzersiz yapması, vitamin ve mineral takibini aksatmaması ve kontrollerine düzenli gelmesi gerekir. Bu süreçte cerrah, diyetisyen ve gerektiğinde psikolog desteği büyük önem taşır.   Topluma vermek istediğiniz son mesaj nedir?   Obezite bir irade eksikliği değil, kronik bir hastalıktır. Bu nedenle fazla kilolu bireyleri yargılamak yerine onları doğru tedaviye yönlendirmek gerekir. Günümüzde yaşam tarzı değişikliği, ilaç tedavileri ve cerrahi yöntemlerle obezite başarılı şekilde tedavi edilebilmektedir. En önemli nokta, tedaviyi geciktirmemek ve uzman desteği almaktır. Erken müdahale, hem yaşam kalitesini artırır hem de obeziteye bağlı birçok hastalığın önlenmesine yardımcı olur.